Święczkowski i Sochański pod Presją. Minister Sprawiedliwości Podejmuje Kolejne Kroki
Święczkowski i Sochański pod Presją. Minister Sprawiedliwości Podejmuje Kolejne Kroki

Konflikt wokół Trybunału Konstytucyjnego w Polsce wchodzi w kolejną fazę. Bogdan Święczkowski oraz Bartłomiej Sochański znaleźli się w centrum poważnych działań prokuratury, które mogą mieć istotne konsekwencje dla przyszłości kierownictwa jednej z najważniejszych instytucji państwowych. Minister sprawiedliwości i prokurator generalny Waldemar Żurek poinformował o skierowaniu kolejnych wniosków dotyczących uchylenia immunitetów sędziom Trybunału Konstytucyjnego. Sprawa nabiera tempa, a polityczne i prawne napięcia wokół TK nie ustępują.
Najnowsze informacje zostały przedstawione 3 listopada 2026 roku. Z komunikatu Prokuratury Krajowej wynika, że Waldemar Żurek skierował do Trybunału Konstytucyjnego łącznie sześć wniosków dotyczących Bogdana Święczkowskiego oraz jeden dotyczący Bartłomieja Sochańskiego. Dokumenty mają związek z prowadzonymi postępowaniami przygotowawczymi, w których zgromadzono materiał dowodowy wskazujący, zdaniem prokuratury, na uzasadnione podejrzenie popełnienia czynów zabronionych.
Sześć wniosków dotyczących Bogdana Święczkowskiego
Największe zainteresowanie wzbudza sytuacja Bogdana Święczkowskiego, który pełnił funkcję prezesa Trybunału Konstytucyjnego. Cztery postępowania, których dotyczą wnioski o uchylenie jego immunitetu, obejmują różne okoliczności związane z funkcjonowaniem instytucji oraz działalnością jej kierownictwa.
Pierwsze pięć wniosków zostało przekazanych do TK 30 października. Cztery dotyczyły Święczkowskiego, a jeden Bartłomieja Sochańskiego. Następnie 3 listopada Waldemar Żurek poinformował o skierowaniu szóstego wniosku dotyczącego prezesa Trybunału.
Według prokuratury część zarzutów dotyczy przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków służbowych. Śledczy badają między innymi działania, które miały utrudniać pięciu sędziom wybranym przez obecny Sejm wykonywanie obowiązków zawodowych. Chodzi między innymi o nieprzydzielanie im spraw, pomijanie przy wyznaczaniu składów orzekających oraz ograniczanie dostępu do pomieszczeń służbowych.
Prokuratura wskazuje również na możliwe naruszenia praw pracowniczych oraz ograniczanie możliwości korzystania z infrastruktury Trybunału. Są to poważne zarzuty, jednak należy podkreślić, że na tym etapie nie oznaczają one prawomocnego stwierdzenia winy zainteresowanych osób.
Bartłomiej Sochański również objęty postępowaniem
W sprawie pojawia się także nazwisko Bartłomieja Sochańskiego, wiceprezesa Trybunału Konstytucyjnego. Prokuratura zarzuca mu, że miał współdziałać z Bogdanem Święczkowskim oraz innymi osobami w działaniach związanych z ograniczaniem możliwości wykonywania obowiązków przez część sędziów TK.
Według ustaleń przedstawionych przez śledczych działania te miały być związane między innymi z utrzymaniem dotychczasowego sposobu kierowania Trybunałem. Prokuratura bada również, czy doszło do przekroczenia uprawnień oraz naruszenia praw osób pełniących funkcje sędziowskie.
Wniosek dotyczący Sochańskiego jest szczególnie istotny, ponieważ pokazuje, że postępowanie nie koncentruje się wyłącznie na jednej osobie. Śledczy analizują również odpowiedzialność innych przedstawicieli kierownictwa instytucji.
Minister sprawiedliwości nie zamierza czekać
Waldemar Żurek, występując jednocześnie jako prokurator generalny, podjął działania, które przenoszą konflikt na kolejny poziom prawny. Złożenie wniosków immunitetowych oznacza, że prokuratura chce uzyskać możliwość prowadzenia dalszych czynności wobec sędziów objętych postępowaniami w zakresie wymagającym uchylenia ich ochrony immunitetowej.
Minister już wcześniej zapowiadał, że sprawy dotyczące funkcjonowania Trybunału powinny zostać rozpoznane możliwie szybko. Wypowiadał się również o konieczności przeprowadzenia pierwszych merytorycznych rozpraw w TK w najbliższych tygodniach.
Dla Żurka istotne jest także to, aby spory dotyczące statusu sędziów i sposobu zarządzania instytucją nie blokowały jej podstawowej działalności. Według wcześniejszych wypowiedzi ministra pierwsze rozprawy mogą odbyć się w ciągu kilku tygodni.
Kolejny konflikt o dostęp do siedziby Trybunału
Napięcie wokół kierownictwa TK było widoczne również 3 listopada. Bogdan Święczkowski ponownie próbował wejść na teren Trybunału Konstytucyjnego, jednak nie został wpuszczony przez funkcjonariuszy policji.
Święczkowski przekonywał, że jako prezes Trybunału jest administratorem jego siedziby. Relacjonował również, że mimo udzielenia funkcjonariuszowi zgody na wejście nie uzyskał dostępu do budynku.
Przed siedzibą instytucji zgromadzili się demonstranci, którzy domagali się wpuszczenia prezesa. Sam Święczkowski zwracał uwagę na odpowiedzialność osób podejmujących decyzje dotyczące dostępu do budynku.
Wydarzenia te pokazują, że spór ma nie tylko wymiar prawny, ale również organizacyjny i polityczny. Problem dotyczy bowiem tego, kto faktycznie kieruje pracami Trybunału, kto może podejmować decyzje administracyjne i jakie konsekwencje powinny wynikać z rozbieżnych interpretacji przepisów.
Dwie strony przedstawiają odmienne stanowiska
Przedstawiciele Trybunału nie zgadzają się z działaniami podejmowanymi wobec dotychczasowego kierownictwa. Rzeczniczka TK Weronika Ścibor podkreślała, że Bogdan Święczkowski nadal jest prezesem instytucji, a Bartłomiej Sochański jej wiceprezesem.
W jej ocenie działania władzy wykonawczej wobec Trybunału są bezprecedensowe i nie powinny zastępować procedur przewidzianych przez prawo. Rzeczniczka wskazywała również, że spory kompetencyjne powinny być rozstrzygane na drodze prawnej, a nie poprzez działania siłowe.
Z kolei rządowa strona konfliktu argumentuje, że konieczne jest zapewnienie wszystkim sędziom możliwości wykonywania obowiązków oraz przywrócenie prawidłowego funkcjonowania instytucji.
Właśnie ta zasadnicza różnica stanowisk sprawia, że rozwiązanie kryzysu pozostaje trudne. Każda ze stron powołuje się na przepisy i własną interpretację konstytucyjnych zasad działania państwa.
Co wydarzy się w najbliższych dniach?
Najważniejsze pytanie dotyczy teraz rozpoznania wniosków o uchylenie immunitetów. Jeżeli odpowiednie procedury zostaną przeprowadzone, prokuratura może uzyskać możliwość podjęcia kolejnych czynności procesowych wobec zainteresowanych sędziów w zakresie objętym wnioskami.
Nie oznacza to jednak automatycznego postawienia zarzutów ani przesądzenia o odpowiedzialności karnej. Ostateczne rozstrzygnięcia będą zależały od przebiegu postępowań i decyzji właściwych organów.
Istotne będzie również to, czy Trybunał zdoła wznowić normalną działalność orzeczniczą. Długotrwały konflikt dotyczący jego kierownictwa może bowiem utrudniać rozpoznawanie spraw i pogłębiać niepewność prawną.
Sprawa Święczkowskiego i Sochańskiego staje się zatem jednym z najważniejszych elementów szerszego kryzysu konstytucyjnego w Polsce. Kolejne działania Waldemara Żurka pokazują, że rządowa strona konfliktu zamierza korzystać z dostępnych instrumentów prawnych, aby doprowadzić do rozliczenia spraw dotyczących funkcjonowania Trybunału.
Najbliższe decyzje mogą mieć znaczenie nie tylko dla przyszłości dwóch wysoko postawionych sędziów, lecz także dla całej instytucji. Jedno pozostaje pewne: spór o Trybunał Konstytucyjny nadal nie został zakończony, a jego konsekwencje będą odczuwalne w polskim życiu publicznym jeszcze przez dłuższy czas.